Yasal Mevzuat

Sağlık Taraması konusunda  yasa yönetmelik ve tüzüklerden kısa ibare ve maddeleri sizleri aydınlatmak adına aşağıda sıralıyoruz.

İŞ KANUNU
Kanun No: 4857
Kabul Tarihi : 22.5.2003
Resmi Gazete Yayım Tarih ve Sayısı : 10.6.2003 – 25134

BEŞİNCİ BÖLÜM
İş Sağlığı ve Güvencesi

İşverenlerin ve İşçilerin Yükümlülükleri

MADDE 77. – İşverenler işyerlerinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması için gerekli her türlü önlemi almak, araç ve gereçleri noksansız bulundurmak, işçiler de iş sağlığı ve güvenliği konusunda alınan her türlü önleme uymakla yükümlüdürler.

Sağlık ve Güvenlik Tüzük ve Yönetmelikleri

MADDE 78. – Sağlık Bakanlığının görüşünü alarak Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı işyerlerinde iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin alınması, makineler, tesisat, araç ve gereçler ile kullanılan maddeler sebebiyle ortaya çıkabilecek iş kazaları ve meslek hastalıklarının önlenmesi, yaş, cinsiyet ve özel durumları sebebiyle korunması gereken kişilerin çalışma şartlarının düzenlenmesi amacıyla tüzük ve yönetmelikler çıkarır.

İsyeri Hekimleri

MADDE 81. – Devamlı olarak en az elli işçi çalıştıran işverenler, Sosyal Sigortalar Kurumunca sağlanan tedavi hizmetleri dışında kalan, işçilerin sağlık durumunun ve alınmasi gereken iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin sağlanması, ilk yardım ve acil tedavi ile koruyucu sağlık hizmetlerini yürütmek üzere işyerindeki işçi sayısına ve işin tehlike derecesine göre bir veya daha fazla işyeri hekimi çalıştırmak ve bir işyeri sağlık birimi oluşturmakla yükümlüdür.

İŞÇİ SAĞLIĞI VE İŞ GÜVENLİĞİ TÜZÜĞÜ
Resmi Gazete Yayım Tarih ve Sayısı: 11.1.1974; 14765
BİRİNCİ KISIM
Genel Hükümler

MADDE 1 – 1475 sayılı İş Kanunu kapsamına giren işyerlerinde, işçilere ait yatıp kalkma yerlerinde
ve diğer müştemilatında bulunması gereken sağlık şartlarının ve işyerlerinde kullanılan alet, edevat, makinalar ve hammaddeler yüzünden, çıkabilecek hastalıklara engel olacak tedbir ve araçların, işyerlerinde işkazalarını önlemek üzere bulundurulması gerekli araçların ve alınacak güvenlik tedbirlerinin neler olduğu bu Tüzükte belirtilmiştir.

MADDE 2 – Her işveren, işyerinde işçilerinin sağlığını ve iş güvenliğini sağlamak için, bu tüzükte belirtilen şartları yerine getirmek araçları noksansız bulundurmak gerekli olanı yapmakla yükümlüdür.

ÜÇÜNCÜ KISIM
İşyerlerinde Kullanılan Alet, Edevat, Makine ve Ham Maddeler Yüzünden Çıkabilecek Hastalıklara Engel Olacak Tedbirler
İKİNCİ BÖLÜM
Meslek Hastalıklarına Karsı Alınacak Genel Tedbirler

MADDE 59 – Meslek hastalıklarının meydana gelmesine sebep olan işlerde çalışanların maruz bulundukları tehlike ve zararlara karşı, bu tüzüğün diğer maddelerinde belirtilen hususlarla birlikte, alınacak genel koruyucu tedbirler, aşağıda gösterilmiştir.

Ayrıca, işe yerleştirilen işçilerin, tehlike ve zararın özelliğine göre, belirli sürelerde sağlık muayeneleri ve gerektiğinde laboratuvar araştırmaları yapılacaktır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Kimyasal Etkilerle Ortaya Çıkabilecek Meslek Hastalıklarına Karsı Alınacak Özel Tedbirler
Madde 60 – Kimyasal etkilerle ortaya çıkabilecek meslek hastalıklarına sebep olan işlerde çalışanların maruz bulundukları tehlike ve zararlara karşı, bu tüzügün diğer maddelerinde belirtilen hususlarla birlikte alınacak özel koruyucu tedbirler, bu bölümde gösterilmiştir.

MADDE 61 – Kurşun veya bunun suda eriyen bileşiklerinin eritilmesi, dökümü, hamur haline getirilmesi, temizlenmesi, eğelenmesi, kurşunlu yağlı boya ve ensektisitlerin hazırlanması, hurda kurşun ile temas ve benzeri kurşun ve bileşikleri ile yapılan çalışmalarda, zehirlenmeden korunma tedbirlerinin esasını teşkil eden kurşundan, toz, duman ve buharından arınmıs bir çevrenin sağlanması için, planlama sırasında veya sonradan yapılacak degişikliklerde aşagıdaki tedbirler alınacaktır.

9 ) Kurşunla çalışan işçiler, her üç ayda bir, sağlık muayenesine tabi tutulacaktır. Bu muayeneler ile kurşun absorbsiyonunun ilk belirtileri, klinik ve laboratuvar usulleri ile tespit edilecektir. İşçinin hazim şikayetleri olup olmadığı, diş etlerinde burton çizgisi bulunup bulunmadığı, kolların ekstansiyon durumları incelenecektir. İdrarda kopraporfirin aranacak ve kanda hemoglobin yüzdesi ölçülecek, bazofil granulasyonlu eritrosit sayımı yapılacaktır.Gerektiğinde kanda ve idrarda kurşun aramak üzere numuneler,ihtisas laboratuvarlarına gönderilecektir.

MADDE 62 – Civa cevherlerinin elde edilmesi, izabesi, distilasyonu, metal civanin çeşitli aletlerin yapılması için kullanılması, çeşitli metallerle amalgam hazırlanması, civa tuzlarının yağlı boya, kimya ve ilaç sanayiinde kullanılması, civa fülminat imali, organik civa bileşiklerinin elde edilmeleri ve kullanılmaları gibi civa ve civa bileşikleri ile yapılan çalışmalarda aşağıdaki tedbirler alınacaktır.

9 ) Civa ile çalışan işçilerin,her üç ayda bir, klinik ve laboratuvar usulleri ile sağlık muayeneleri yapılacaktır. Tükrük artması, diş etlerinde ülserasyon, el, göz kapaklarında titremeler şeklindeki belirtileri bulunanlar, yaptıkları işten ayrılacaklar, kontrol ve tedavi altına alınacaklardır.

MADDE 63 – Arsenik cevherinin elde edilmesi, cevherin izabesi, arsenik ve içinde arsenik bulunan çeşitli bileşik ve alaşımların elde edilmesi, arseniğin ilaç ve kimya sanayiinde kullanılması, organik arsenik bileşiklerinin imali ve kullanılmaları gibi arsenik ve arsenik bileşikleri ile yapılan çalışmalarda aşağıdaki tedbirler alınacaktır.

8 ) Arsenikle çalışan işçilerin,altı ayda bir,klinik ve laboratuvar usulleri ile sağlık muayeneleri yapılacaktır. İdrar, dışkı, kıl ve tırnaklardakı arsenik miktarı tayin edilecek, arsenikle ilgili zehirlenmelerin görülmesinde işçiler, yaptıkları işlerden ayrılacaklar, kontrol ve tedavi altına alınacaklardır.

MADDE 64 – Fosforun ve beyaz fosforun çeşitli sanayide kullanılması ve çeşitli bileşiklerinin elde edilmesi ve kullanılması gibi, fosfor ve fosfor bileşikleri ile yapılan çalışmalarda aşağıdaki tedbirler alınacaktır.

5) Beyaz fosfor ve bileşikleri ile çalışan işçilerin, giriş ve periyodik muayenelerinde, genel sağlık muayenesi ile beraber, çene ve dişlerin filmleri çektirilecek, fosfordan meydana gelen alt çene nekrozu (Fossy – Jow) nun ilk belirtileri aranacaktır.

MADDE 65 – Kolinesteraz aktivitesini inhibe eden ve genellikle ensektisit olarak kullanılan organik fosfor bileşiklerinin üretildiği ve kullanıldığı işyerlerinde aşağıdaki tedbirler alınacaktır:

8 ) İşçiler işe girerken daha önce fosfor bileşikleri ile temasa gelip gelmedikleri incelenecek ve klinik belirti aranacaktır. Herhangi bir şekilde organik fosforlu ve karbamatlı ensektisitlere maruz kalanlarda, rutin olarak biyokimyasal testle kolinesteraz aktivitesinin tayini yapılacak, işçi işe girerken ve işin devamı süresince en az 6 ayda bir defa hassas tıbbi kontrola tabi tutulacaktır. Kolinesteraz seviyesi % 25 oranında düşünce işçi, organik fosfor bileşikleri ile temas ettirilmeyecek, işi değiştirilecektir.

MADDE 66– Kadmiyum cevherlerinin izabesi, alasımlarının hazırlanması, kadmiyum ile kaplama yapılması, kadmiyum kaplı malzemelerin işlenmesi ve bazı akümülatör imali işleri gibi, kadmiyum ve kadmiyum bileşikleri ile yapılan çalışmalarda asağıdaki tedbirler alınacaktır:

3) Kadmiyumla çalışan işçiler, işe alınırken, periyodik olarak klinik ve laboratuvar usulleri ile sağlık muayeneleri yapılacak, solunum sistemi ve böbrek hastalığı tespit edilenler, yaptıkları işlerden ayrılacaklar, kontrol ve tedavi altına alınacaklardır.

MADDE 67 – Manganez ve manganez bileşikleri ile yapılan çalışmalarda aşağıdaki tedbirler alınacaktır:

5) Manganez ve bileşikleri ile çalışan işçilerin, periyodik olarak,klinik ve laboratuvar usulleri ile sağlık muayeneleri yapılacak, manganezle ilgili zehirlenmelerin görülmesinde işçiler, yaptıkları işlerden ayrılacaklar, kontrol ve tedavi altına alınacaklardır.

MADDE 68 – Kromlu alaşımların hazırlanması, bu alaşımlar üzerinde kaynak yapılması ve krom ve bileşiklerinin sanayide kullanılması gibi, krom ve krom bileşikleri ile yapılan çalışmalarda aşağıdaki tedbirler alınacaktır:

5) Krom ve bileşikleri ile çalışanların, periyodik olarak, klinik ve laboratuvar usulleri ile sağlık muayeneleri yapılacaktır. Burun septumunda ülserasyon görülenler ile solunum sistemi ve cilt hastalığı bulunanlar çalıştıkları işten ayrılacaklar, kontrol ve tedavi altına alınacaklardır.

MADDE 69 – Berilyumlu alaşımların hazırlanması ve sanayide kullanılması gibi,berilyum ve bileşikleri ile çalışmalarda aşağıdaki tedbirler alınacaktır:

4) Berilyum ve bileşikleri ile çalışan işçilerin, periyodik olarak, klinik ve laboratuvar usulleri ile genel sağlık muayeneleri yapılacaktır. Solunum sistemi hastalıkları bulunanlar ile zayıfladıkları görülenler, çalıştıkları işten ayrılacaklar, kontrol ve tedavi altına alınacaklardır.

MADDE 70 – Azot oksitleri ile yapılan çalışmalarda, azot oksitlerinin zararlı etkilerinden korunmak için, aşağıdaki tedbirler alınacaktır:
1) Azot oksitlerinin, işyerine ve çevreye yayılması önlenecektir.
2) Azot oksitleri ile çalışan işçilere, süzgeçli maske veya temiz hava maskesi gibi, kişisel korunma araçları verilecektir.

MADDE 71 – Benzen (benzol) ve bileşikleri gibi aromatik hidrokarbonlarla yapılan çalışmalarda, bunların zararlı etkilerinden korunmak için aşağıdaki tedbirler alınacaktır:

7) Benzen ve bilesikleri ile çalisan isçilerin, periyodik olarak, klinik ve laboratuvar usulleri ile genel saglik muayeneleri yapilacak, kan yapici sistem ve karaciger hastaligi görülenler, bu islerden ayrilacaklar, kontrol ve tedavi altina alinacaklardir.

MADDE 72 – Anilin ve nitro – amin türevleri ile yapılan çalışmalarda,anilin ve aromatik nitro – amin türevlerinin zararlı etkilerinden korunmak için aşağıdakı tedbirler alınacaktır:

5) Anilin ve nitro – amin türevleri ile çalışan işçilerin, periyodik olarak, klinik ve laboratuvar usulleri ile genel sağlık muayeneleri yapılacak, cilt, böbrek ve karaciğer hastalığı görülenler, bu işlerden ayrılacaklar, kontrol ve tedavi altına alınacaklardır.

MADDE 73 – Halojenli hidrokarbonlarla yapılan çalışmalarda, bunların zehirli ve zararlı etkilerinden korunmak için aşağıdaki tedbirler alınacaktır:

3) Halojenli hidrokarbonlarla çalışan işçilerin, periyodik olarak, klinik ve laboratuvar usulleri ile genel sağlık muayeneleri yapılacak, cilt, böbrek ve karaciğer hastalığı bulunanlar ve klora karşı allerjisi görülenler, bu işlerden ayrılacaklar, kontrol ve tedavi altına alınacaklardır.

MADDE 74 – Karbon sülfür ile yapılan çalışmalarda, karbon sülfürün zehirli ve zararlı etkilerinden korunmak için aşağıdaki tedbirler alınacaktır:

5) Karbon sülfür ile çalışan işçilerin, periyodik olarak, klinik ve laboratuvar usulleri ile sağlık muayeneleri yapılacak, böbrek, karaciğer ve sinir sistemi hastalıkları bulunanlarla alkolik ve epileptik olduğu görülenler, bu işlerden ayrılacaklar, kontrol ve tedavi altına alınacaklardır.

MADDE 75 – Kükürtlü hidrojenle yapılan çalışmalarda, kükürtlü hidrojenin zararlı etkilerinden korunmak için aşağıdaki tedbirler alınacaktır:
1) Kükürtlü hidrojen ile çalışılan yerlerde, genel havalandırma ile birlikte, uygun aspirasyon sistemi yapılacaktır.
2) İşyeri havasındaki kükürtlü hidrojen miktarı, hacim olarak milyonda 20 yi geçmeyecektir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Tozlarla Ortaya Çıkabilecek Meslek Hastalıklarına Karşı Alınacak Özel Tedbirler:
MADDE 76 – Her türlü maden ocaklarında, taş ve kiremit ocaklarında,dökümhanelerde,tekstil (amyant dahil), bütün şeker ve çimento, inşaat, seramik ve benzeri sanayi kollarındaki işyerlerinde yapılan çalışmalarda, tozların zararlı etkilerinden korunmak için bu tüzüğün diğer maddelerinde belirtilen hususlarla birlikte aşağıdaki özel tedbirler alınacaktır:

6) Tozlu işlerde çalışan işçilerin, periyodik olarak, sağlık muayeneleri yapılacak ve her 6 ayda bir, göğüs radyografileri alınacaktır. Solunum ve dolaşım sistemi hastalıkları ile cilt hastalığı görülenler, bu işlerden ayrılacaklar, kontrol ve tedavi altına alınacaklardır.

BEŞİNCİ BÖLÜM
Fizik ve Mekanik Nedenlerle Ortaya Çıkabilecek Meslek Hastalıklarına Karşı Alınacak Özel Tedbirler

MADDE 77 – Fizik ve mekanik nedenlerle ortaya çıkabilecek meslek hastalıklarına sebep alan işlerde çalışanların maruz bulundukları tehlike ve zararlara karşı, bu tüzüğün diğer maddelerinde belirtilen hususlarla birlikte alınacak özel koruyucu tedbirler, bu bölümde gösterilmiştir.

MADDE 78 – Gürültünün zararlı etkilerden korunmak için aşağıdaki tedbirler alınacaktır:

5) Gürültülü işlerde çalışan işçilerin, periyodik olarak, genel sağlık muayeneleri yapılacaktır. Duyma durumunda azalma ve herhangi bir bozukluk görülenler ve kulak ve sinir hastalığı bulunanlar ve hipertansiyonlu olanlar, çalıştıkları işlerden ayrılacaklar, kontrol ve tedavi altına alınacaklardır.

MADDE 79 – Titreşim (vibrasyon) yapan aletlerle yapılan çalışmalarda aşağıdaki tedbirler alınacaktır:

2) Titreşim yapan aletlerle çalışan işçilerin, periyodik olarak, sağlık muayeneleri yapılacaktır. Kemik,eklem ve damar sistemleri ile ilgili bir hastalığı veya arızası görülenler, çalıştıkları işlerden ayrılacaklar, kontrol ve tedavi altına alınacaklardır.

MADDE 80 – Enfraruj ışınlar saçan işler ile yapılan çalışmalarda, bu ışınların zararlı etkilerinden korunmak için aşağıdaki tedbirler alınacaktır:

4) Enfraruj ışınlar saçan işlerde çalışan işçilerin, periyodik olarak, genel sağlık muayeneleri ve özellikle göz muayeneleri yapılacak, gözle ilgili bir hastalığı ve arızası görülenler, çalıştıkları işlerden ayrılacaklar, kontrol ve tedavi altına alınacaklardır.

MADDE 81 – Yeraltında,nemli hava cereyanlı ve yetersiz ışıklı işyerlerinde yapılan çalışmalarda nemin hava ceryanının ve yetersiz ışığın zararlı etkilerinden korunmak için aşagıdaki tedbirler alınacaktır:

4) Yeraltında, nemli hava cereyanlı ve yetersiz ışıklı işyerlerinde çalışan işçilerin, periyodik olarak genel sağlık muayeneleri yapılacak ve özellikle romatizma ve göz hastalığı görülenler, çalıştıkları işlerden ayrılacaklar, kontrol ve tedavi altına alınacaklardır.

MADDE 82 – Atmosfer basıncından daha yüksek basınçlı yerlerde ve dalgıç odalarında yapılan çalışmalarda aşağıdaki tedbirler alınacaktır:

4) Bu gibi işlerde çalışacak işçiler, işe alınırken, klinik ve laboratuvar usulleri ile genel sağlık muayeneleri yapılacak ve özellikle E.K.G. ve akciğer fonksiyon testleri ile birlikte kalp dolaşım, solunum ve kemik sistemleri üzerinde gerekli incelemeler yapılacak ve sağlık yönünden sakınca görülenler,bu işlere alınmayacaklardır.

5) Bu gibi işlerde çalışanlar, işe başladıkları günden itibaren (15) gün sonra adaptasyon muayenesine tabi tutulacak ve işin devam süresince de,bunların periyodik genel sağlık muayeneleri yapılacaktır.
Özellikle kalp, dolaşım, solunum ve kemik sistemi hastalığı ve arızası görülenler, bu işlerden ayrılacaklar, kontrol ve tedavi altına alınacaklardır.

MADDE 83 – Tabii veya suni radyoaktif ve radyoinizan maddeler veya diğer korpüsküler emanasyon kaynakları ile yapılan çalışmalarda aşağıdaki tedbirler alınacaktır:
8 ) Tabii veya suni radyoaktif ve radyoinizan maddeler veya diğer korpüsküler emanasyon kaynakları ile çalışacak işçilerin,işe alınırken genel sağlık muayeneleri yapılacak ve özellikle sinir, kan ve kan yapıcı sistemi incelenecek, sinir ve kan hastalıkları ile ilgili bozuklukları görülenler,bu işlere alınmayacaklardır.

9) Tabii veya suni radyoaktif ve radyoinizan maddeler veya diğer korpüsküler emanasyon kaynakları ile çalışan işçilerin, periyodik olarak genel sağlık muayeneleri yapılacak ve özellikle sinir ve kan hastalıkları ile ilgili bozuklukları görülenler, çalıştıkları işlerden ayrılacaklar, kontrol ve tedavi altına alınacaklardır.

ALTINCI BÖLÜM
Kullaniılan Ham Maddelerden veya İşyerinin Özelliğinden Ortaya Çıkabilecek Bulaşıcı Meslek Hastalıklarına Karşı Alınacak Özel Tedbirler

MADDE 84 – Kullanılan hammaddelerden veya işyerinin özelliğinden ortaya çıkabilecek bulaşıcı meslek hastalıklarına sebep olan işlerde çalışanların maruz bulundukları tehlike ve zararlara karşı,bu tüzüğün diğer maddelerinde belirtilen hususlarla birlikte alınacak özel koruyucu tedbirler, bu bölümde gösterilmiştir.

MADDE 86 – Tetanoz hastalığına karşı aşağıdakı tedbirler alınacaktır:
Tetanoz tehlikesi olan işlerde çalışan bütün işçilere, antitetanik aşı yapılacak, parçalanmıs, ezik ve toprakla bulaşmış yaralanmalarda, serum antitetanik tatbik olunacak, eğer işçi evvelce aşılanmış ise, rapel olarak, anatoksin yapılacaktır.

MADDE 90 – Akciğer tüberkülozunun bulaşması ihtimali olan iş yerlerinde hastalığın yayılmasını önleyecek hijyenik, tıbbi ve teknik koruyucu tedbirler alınacaktır.

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ YÖNETMELİĞ

(09/12/2003 tarih ve 25311 sayili Resmi Gazetede yayımlanmıştır)

İKİNCİ BÖLÜM
İşverenlerin Yükümlülükleri
Genel Hükümler

MADDE 5 — İşverenlerin yükümlülükleri ile ilgili genel hükümler aşağıda belirtilmiştir:

a) İşveren, işle ilgili her konuda işçilerin sağlık ve güvenliğini korumakla yükümlüdür.
b) İşverenin iş sağlığı ve güvenliği konusunda işyeri dışındaki uzman kişi veya kuruluşlardan hizmet alması bu konudaki sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.
c) İşçilerin iş sağlığı ve güvenliği konusundaki yükümlülükleri, işverenin sorumluluğu ilkesini etkilemez.

İşverenin Genel Yükümlülükleri

MADDE 6 — İşveren aşağıda belirtilen sağlık ve güvenlikle ilgili hususları yerine getirmekle yükümlüdür:

a) İşveren, işçilerin sağlığını ve güvenliğini korumak için mesleki risklerin önlenmesi, eğitim ve bilgi verilmesi dahil gerekli her türlü önlemi almak, organizasyonu yapmak, araç ve gereçleri sağlamak zorundadır.
c) İşveren, işyerinde yapılan işlerin özelliklerini dikkate alarak;
1) Kullanılacak iş ekipmanının, kimyasal madde ve preparatların seçimi, işyerindeki çalışma düzeni gibi konular da dahil işçilerin sağlık ve güvenliği yönünden tüm riskleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucuna göre; işverence alınan önleyici tedbirler ile seçilen çalışma şekli ve üretim yöntemleri, işçilerin sağlık ve güvenlik yönünden korunma düzeyini yükseltmeli ve işyerinin idari yapılanmasının her kademesinde uygulanmalıdır.
2) Bir işçiye herhangi bir görev verirken, işçinin sağlık ve güvenlik yönünden uygunluğunu göz önüne alır.

İşverenin Diğer Yükümlülükleri

MADDE 9 — İşveren yukarıda belirtilen yükümlülükleri ile beraber aşağıdaki hususları yerine getirmekle yükümlüdür:

a) İşveren ;
1) İşyerinde risklerden özel olarak etkilenebilecek işçi gruplarının durumunu da kapsayacak şekilde sağlık ve güvenlik yönünden risk değerlendirmesi yapar.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çesitli Hükümler
Sağlık Gözetimi

MADDE 14 — İşveren, işçilerin işyerinde maruz kalacakları sağlık ve güvenlik risklerine uygun olarak sağlık gözetimine tabi tutmakla yükümlüdür:

a) İşçilerin işe girişlerinde sağlık durumlarının yapacakları işe uygun olduğunu belirten sağlık raporu alınır.
b) Yapılan işin özelliğine göre, işin devamı süresince sağlık muayeneleri düzenli aralıklarla yapılır.

KANSEROJEN VE MUTAJEN MADDELERLE ÇALIŞMALARDA SAĞLIK VE
GÜVENLİK ÖNLEMLERİ HAKKINDA YÖNETMELİK
R. G.Tarihi : 26/12/2003
R. G.Sayısı : 25328

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli Hükümler
Sağlık Gözetimi

MADDE 16 — İşçiler aşağıdaki hususlar göz önünde bulundurularak sağlık gözetimine tabi tutulacaktır:

a) İşveren, bu yönetmeliğin 5 inci maddesi uyarınca yapılan risk değerlendirmesine göre sağlık ve güvenlik yönünden risk bulunan işlerde çalışanların, sağlık durumlarının gözetim altında tutulması için işyerinde gerekli düzenlemeleri yapacaktır.
b) Sağlık gözetimi, maruziyet başlamadan önce yapılacak ve daha sonra da düzenli aralıklarla sürdürülecektir. İşyerinde kişisel ve mesleki hijyen önlemlerinin derhal alınabilmesi mümkün olacak şekilde gerekli düzenleme yapılacaktır.
g) Çalışanların sağlık gözetiminde dikkat edilmesi gereken hususlar Ek–II’de verilmiştir.
h) Kanserojen veya mutajen maddelere maruziyet sonucu ortaya çıkan Meslek Hastalıkları Bakanlığa bildirilecektir.

EK – I

Bu yönetmeliğin 4 üncü maddesinin (a) bendinin (2) numaralı alt bendinde atıf yapılan maddeler ve işlemler :
1. Üreamin üretimi
2. Kömür kurumu, kömür katranı ve ziftinde bulunan polisiklik hidrokarbonlara maruziyete neden olan isler
3. Bakır-nikel cevherinin kavrulması ve elektro rafinasyonu işleminde açığa çıkan toz, duman ve mistlere maruziyete neden olan isler
4. Kuvvetli asit prosesi ile isopropil alkol üretimi
5. Sert odun tozuna maruziyete neden olan isler

EK – II

İşçilerin sağlık gözetiminde dikkat edilmesi gereken hususlar :

1. Kanserojen veya mutajen maddelere maruz kalanların sağlık durumunu izlemekle görevli hekim ve diğer sağlık görevlileri, maruziyet koşullarını bilecektir.
2. İşçilerin sağlık durumunun izlenmesi, iş hekimliği prensip ve uygulamalarına göre yapılacaktır. Sağlık durumunun izlenmesi aşağıdaki hususları içerecektir.
c) Mümkün olduğu hallerde biyolojik kontroller yapılması, erken teşhis ve tedavinin sağlanması.
d) Sağlık gözetimi yapılan her bir işçide, iş hekimliğindeki en son tıbbi bilgilere göre gelişmiş testler uygulanması.

KİMYASAL MADDELERLE ÇALIŞMALARDA SAĞLIK VE
GÜVENLİK ÖNLEMLERİ HAKKINDA YÖNETMELİK
R. G.Tarihi : 26/12/2003
R. G.Sayısı : 25328

Genel Önlemler

MADDE 7 — Tehlikeli kimyasal maddelerin risklerinin önlenmesi ve bu yönetmelikte belirtilen risk değerlendirmesi ile ilgili hususların uygulanmasındaki genel prensipler aşağıda belirtilmiştir:
a) İşveren tehlikeli kimyasal maddelerle çalışmalarda işçilerin sağlık ve güvenliğini korumak üzere İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği’nin 6 nci maddesinin (a) ve (b) bentlerinde belirtilen ve bu yönetmelikte yer alan tüm koruyucu önlemleri almakla yükümlüdür.
b) Tehlikeli kimyasal maddelerle çalışmalarda işçilerin sağlık ve güvenliği yönünden riskler aşağıdaki önlemlerle ortadan kaldırılacak veya en az düzeye indirilecektir;

Sağlık Gözetimi

MADDE 12 — İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliğinin 14 üncü maddesi hükümleri saklı kalmak kaydı ile:
a) Bu yönetmeliğin 6 nci maddesine göre yapılan risk değerlendirmesi sonucunda sağlık yönünden risk altında olduğu saptanan işçiler uygun sağlık gözetimine tabi tutulacaktır.
İşyerinde koruyucu önlemlerin alınmasında sağlık gözetimi sonuçları dikkate alınacak ve bu gözetimler özellikle;
c) Kişisel sağlık ve maruziyet ile ilgili kayıtlar, yapılan sağlık gözetimi ve kişinin maruziyet düzeyi izleme sonuçlarının bir özetini ihtiva edecektir. Sağlık gözetiminde biyolojik izleme ve gerekli incelemeler yer alacaktır.
İleriki bir tarihte değerlendirilmesi açısından, sağlık ve maruziyet ile ilgili kayıtlar, gizliliği de dikkate alarak, uygun bir şekilde tutulacak ve muhafaza edilecektir.
Kayıtların bir örneği, istenmesi halinde Bakanlığa verilecektir.

GÜRÜLTÜ YÖNETMELİĞİ
R. G.Tarihi : 23/12/2003
R. G.Sayısı : 25325

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çesitli Hükümler

Saglik Gözetimi

Madde 12 — Isçiler asagidaki hususlar gözönünde bulundurularak saglik gözetimine tabi tutulacaktir:
a) Bu Yönetmeligin 6 nci maddesinin (a) bendi geregince yapilan risk degerlendirmesi sonucunda saglik riski oldugunun anlasilmasi halinde isçiler uygun saglik gözetimine tabi tutulacaktir.
b) En yüksek maruziyet etkin degerlerini asan gürültüye maruz kalan bir isçi, bir hekim veya hekimin sorumlulugu altindaki uzman bir baska kisi tarafindan isitme testi yapilmasini isteme hakkina sahiptir. Bu Yönetmeligin 6 nci maddesinde hükme baglanan degerlendirme ve ölçüm sonuçlarinin bir saglik riski oldugunu gösterdigi yerlerde, en düsük maruziyet etkin degerlerini asan gürültüye maruz kalan isçiler için de isitme testleri yapilacaktir. Bu testlerin amaci gürültüye bagli olan herhangi bir isitme kaybinda erken tani koymak ve isitme islevini koruma altina almaktir.
d) Isitme ile ilgili saglik gözetimi sonucunda, isçide isitme kaybi saptandiginda, isitme kaybinin gürültü maruziyetine bagli olup olmadigini bir hekim veya hekimin uygun gördügü bir uzman degerlendirecektir. Isitme kaybi gürültüye bagli ise;
1) Isçi, hekim veya uygun nitelikli diger bir kisi tarafindan, kendisi ile ilgili sonuçlar hakkinda bilgilendirilecektir.
2) Isveren;
iv) Benzer biçimde maruz kalan isçilerin saglik durumunun gözden geçirilmesi için de düzenli bir saglik gözetimi uygulayacaktir.

MADEN VE TASOCAKLARI ISLETMELERINDE VE TÜNEL YAPIMINDA TOZLA MÜCADELEYLE ILGILI YÖNETMELIK
(*14/09/1990 tarih ve 20635 sayili Resmi Gazetede yayimlanmistir)

BIRINCI BÖLÜM
Genel Hükümler
Amaç, Kapsam, Kanuni Dayanak, Tanimlar

Amaç

Madde 1 –(Degisik 26/2/2000-23976 s.R.G.) Yönetmeligin amaci maden ve tas ocaklari isletmelerinde, tünel yapiminda ve tamamlayici tesislerinde çalisan isçilerde pnömokonyoz (akciger toz) hastaligina neden olacak toz olusumunu önlemektir.

Kapsam

Madde 2 -(Degisik 26/2/2000-23976 s.R.G.) Yönetmelik maden ve tas ocaklari ile tünel yapiminda ve tamamlayici tesislerinde tozun kontrolü için uyulmasi gereken teknik yöntemler ile çalisanlarin tibbi kontrol muayenelerini kapsar.

Kanuni dayanak

Madde 3 – Bu Yönetmelik 1475 sayili Is Kanunu’nun 74 üncü maddesine istinaden çikarilan “Maden ve Tas Ocaklari Isletmelerinde ve Tünel Yapiminda Alinacak Isçi Sagligi ve Is
Güvenligi Önlemlerine Iliskin Tüzük”ün 380 inci maddesine dayanilarak düzenlenmistir.

BESINCI BÖLÜM
Isçilerin Pnömokonyozdan Korunmalari,Pnömokonyoz Tanisi ve
Pnömokonyozlularla Ilgili Islemler
Tibbi kontrol muayeneleri

Madde 26 – Bu Yönetmelik kapsamina giren isyerlerinde çalisan isçiler ise alinma sirasinda ve ise alindiktan sonra çalisma süresince tibbi kontrol muayenelerine tabi tutulurlar.

Bu muayeneler isçilerin 1475 sayili Is Kanunu’nun 79 uncu maddesinde öngörülen bedence bu islere elverisli ve dayanikli olduklarinin raporla belirlenmesine yöneliktir.

Bu Yönetmelik kapsamina giren isyerlerinde, islerin yürütümü yüzünden toz riski bulunmasi sebebiyle tibbi raporlar düzenlenmesinde olagan klinik ve laboratuar muayene yöntemleri arasinda gögüs filmi bulgularina özen gösterilir.

Gögüs filmlerinin degerlendirilmesi

Madde 27 -(Degisik 26/2/2000-23976 s.R.G.) Yönetmelik kapsamina giren isyerlerinde üretimde çalisan isçilerin ise giriste ve çalisma süresince en az iki yilda bir kez standart gögüs filmleri alinarak radyolojik muayeneleri yapilir. Bu radyolojik muayenelerin düzenli olarak yerine getirilmesinden isveren sorumludur. Gögüs filmlerinin pnömokonyoz bakimindan degerlendirilmesi islemi okuyucu tarafindan yapildiktan sonra filmler,B okuyucuya gönderilir. Degerlendirmeler sonucunda A ve B okuyucu hekimler arasinda bir çeliski olmasi durumunda filmler her iki okuyucu tarafindan birlikte degerlendirilerek uygunluk saglanir. Her iki okuyucunun nihai degerlendirme sonuçlari isveren tarafindan ISGÜM Merkez Müdürlügüne bildirilir.

Pnömokonyozlu isçilerin çalisma durumlari

Madde 29 -(Degisik 26/2/2000-23976 s.R.G.) Bu Yönetmeligin eki Ek 3′de belirtilen ILO Uluslar arasi Pnömokonyoz Degerlendirme Kategorisi Çizelgesinde 1. kategoriye giren isçiler, çalisma ortaminin toz yogunlugu 2 mg/m³ altinda olan isyerlerinde çalistirilir. Bu isçilerin en az yilda bir kez SSK Meslek Hastaliklari Hastanelerine kontrole gönderilmeleri zorunludur. II. kategoriye giren isçiler tozsuz islerde çalistirilir.

ISYERI SAGLIK BIRIMLERI VE ISYERI HEKIMLERININ
GÖREVLERI ILE ÇALISMA USUL VE ESASLARI HAKKINDA
YÖNETMELIK*
(*16/12/2003 tarih ve 25318 sayili Resmi Gazetede yayimlanmistir)
BIRINCI BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanimlar
Amaç

Madde 1 – Bu Yönetmelik isyeri saglik birimlerinin kurulusu, yapilanmasi, çalisma usul ve esaslari ile isyeri hekimlerinin nitelikleri, sayisi, ise alinmalari, görev, yetki ve sorumluluklari, egitimleri ve çalisma sartlari ile ilgili usul ve esaslari belirler.

Kapsam

Madde 2 – Bu Yönetmelik hükümleri 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayili Is Kanunu kapsaminda yer alan ve devamli olarak en az elli isçi çalistiran isyerlerinde uygulanir.

Dayanak

Madde 3 – Bu Yönetmelik, 10/06/2003 tarihli ve 25134 sayili Resmi Gazete’de yayimlanarak yürürlüge giren 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayili Is Kanununun 81 inci maddesine dayanilarak çikarilmistir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Isyeri Hekiminin Nitelikleri, Görev, Yetki ve Sorumluluklari ile
Egitimleri, Çalisma Sartlari ve Görevlendirilmeleri

İşyeri Hekiminin Görevleri

MADDE 22 – İşyeri hekimi iş sağlığı hizmetleri kapsamında aşağıdaki görevleri yapmakla yükümlüdür:
Çalışanların işe giriş ve periyodik muayenelerini Ek-5de verilen örneğe uygun olarak yapar,

Gerekli laboratuvar tetkikleri ve radyolojik muayeneleri yaptırır,

TOP